Koelkasten en diepvriezers: stille slokkoppen
Net vaak zijn de grootste verbruikers juist die apparaten die nooit uitgaan. Je koelkast draait 24 uur per dag en 7 dagen per week en verbruikt ongeveer 200 tot 500 kWh per jaar, afhankelijk van model en leeftijd. Diepvriezers liggen in dezelfde buurt met 100 tot 500 kWh per jaar. Moderne, zuinige modellen gebruiken veel minder, maar zonder goed onderhoud kunnen de waarden flink oplopen. Een ijslaag van slechts 6 mm kan het verbruik met 30% verhogen. Vrijstaande oudere modellen verbruiken bovendien bijna het dubbele van hun efficiënte tegenhangers.
Vervang oude apparaten door nieuwere met een goed energielabel en zet de koelkast niet vlakbij warmtebronnen zoals het fornuis of een radiator. Regelmatig ontdooien en de condensorlamellen stofvrij houden zijn simpele stappen die echt helpen.
Verwarming, koeling en de was: comfortabel maar duur
Meer dan 50% van het totale energieverbruik in huishoudens gaat naar verwarming en koeling. Als die processen elektrisch lopen, zie je dat meteen terug op je rekening. Thermische gordijnen kunnen helpen om warmteverlies te verminderen en zo energie te besparen. Een droger kan meer dan 900 kWh per jaar verbruiken, terwijl een wasmachine en vaatwasser rond 190 kWh en 240 kWh per jaar zitten. Efficiëntere technologieën kunnen het verbruik van een droger tot wel 60% terugbrengen. Nog meer winst haal je als je de kleding drogen aan de lucht laat drogen. Gebruik van eco-programma’s en energiezuinige instellingen helpt om het comfort te houden zonder dat de kosten doorslaan.
Onzichtbare insluipers: routers, fornuizen en stand-byverbruik
Naar de grote verbruikers gaat er ook veel stroom verloren via apparaten die de hele tijd aanstaan. Een internetrouter kan ongeveer 165 kWh per jaar verbruiken. Nieuwe keukenapparatuur kan helpen om deze cijfers te verlagen. Oven, kookplaat en magnetron dragen respectievelijk 130 kWh, 230 kWh en 90 kWh per jaar bij. Standby-verbruik (ook wel “vampierstroom”) kan goed zijn voor 5-10% van je totale stroomverbruik door apparaten die stroom gebruiken terwijl ze niet actief zijn, zoals televisies en spelconsoles.
Eenvoudige maatregelen, zoals stekkerdozen met schakelaars, helpen dit sluipverbruik terug te dringen. Met één druk op de knop schakel je meerdere apparaten echt uit en zie je dat terug op je jaarverbruik.
Kleine gewoonten met groot resultaat
Bewust omgaan met energie begint met overzicht. Als je bijhoudt welke apparaten veel draaien, herken je patronen en kun je gericht handelen. Altijd apparaten echt uitschakelen in plaats van in stand-by laten staan, scheelt al behoorlijk. Verder: een zuinige koelkastinstelling, minder gebruik van de droger en regelmatig ontdooien van koelapparatuur zijn concrete stappen richting een lagere energierekening.
De sleutel tot besparen ligt in bewustzijn en in gesprek gaan. Praat erover in huis, met familie of vrienden, en onderneem samen stappen om het verbruik te verlagen. Het zijn juist die kleine, bewuste acties die uiteindelijk zorgen voor grotere besparingen — zonder dat je comfort daaronder lijdt.